(41) ساڵ لەناو ڕابوونی ئیسلامیی و(25) ساڵ بەردەوام لەسەركردایەتی یەكگرتوودا

( 1 )

مێژوو وانەگەلێك فێری مرۆڤ دەكات، كە هۆشیارتر و بە تواناتر بێت بۆ هەڵگرتنی هەنگاوی گونجاوتر. "عەبدولڕەحمان مونیف"

(جاری واهەیە مرۆڤ لەوێسگەیەكدا هاوڕێیەكی تەمەنی بۆ ئەزموون دەبێت، كە چەندە خۆپەرەست و بێمروەتە، بەڵام تازە تەمەن فرسەتی گەڕانەوە بۆسەرەتا ودەستپێكردنی ئەزموونێكیتر نادات، كەسی سەنگین و خاوەن كەسایەتی بەناچاری دەبێت تاڵیەكان قبوڵكات و لەبڕینی ڕێگای ژیان بەردەوام بیت، ئەم ناچاریە پێوەری ئەوكەسانە نیە كە لەهەموو ژیانیاندا ناتوانن دۆستی كەسبن و هەمووكەس بەقەدەر بەرژەوەندیەكانیان دۆستیانە، ئەمڕۆ تۆ و سبەی كەسێكیتر)

تائێستەش وەڵامی ئەو پرسیارەم لانیە كە چۆن و بۆچی و بەچ هۆ و پاڵنەرێك هەر بەو مێرد مناڵیە ئالودەی پەتای دنیای سیاسەت بووم؟

با دەسپێك لەو دیمەنە سیاسیەوە دەستپێبكەم كە یەكەمجار لەبەرچاومدا نمایشبوو: لەبیرمە لەكاتی راگەیاندنی بەیاننامەی (11) ی ئازاری ساڵی 1970دا لەمەیدانی بازاری هەڵەبجەدا دەستم بەدەستی باوكی ڕەحمەتیمەوەبوو لەناو قورولیتەی مەیدانەكەدا حەشاماتێكی زۆری عەسكەر لەناو زیلدا و خەڵكی مەدەنی زۆر كۆبووبونەوە دروشمی برایەتی كورد و عەرەبیان دەوتەوە، عەسكەرەكانیش هەلهۆلەیان دەكیشا، كەسێك بەعەگاڵا و عاباوە و كەسێكیتر بە جامەدانی و جلی كوردیەوە لەسەر چەمچەی لۆریەك دەستیان لەناو دەستنابوو، لەخوارەوە ژاوەژاوێكی زۆر و غەڵبەغەلبێكی بێئەندازە ئاپۆڕای خەڵكەكەی ڕووپۆشكردبوو، كەسێكی كورتەباڵای گۆشتن، وەرەقەیەكی سپی بەدەستەوەبوو، ناوە ناوە هوتافی دەدات و چەپڵەڕێزانی بەدوادادەهات، تائێستەش ئەوەندەیم بەم شێوەیە لەبیرە، من ڕەنگی سورم بۆیە خۆشدەوێت، مژدەی شەفەقی لێدەردەكەوێت، دواتر لەڕێگەی چوونی ڕۆژانەم بۆ"حوجرە" زۆرجار ئەم پیاوەم دەدیەوە، ماڵی لەنزیك گەڕەكی خۆمانبوو، هەرئەوەش وایكرد ئەو هوتافەیم بیربمێنێ‌، باوكی ڕەحمەتیشم توند دەستیگرتبووم، دەیویست بەرەو سەرتاشخانەی وەستا تۆفیقی دەلاك بمبات، بەڵام ئاپۆڕای خەڵك و سیارە ڕێگەیان نەدەدا، منیش ئەبڵەق ماوم بەسەرنجدانی ئەم دیمەنانەدا، ئەمە یەكەم دیاردە و دیمەن و ڕوداوی سیاسی بوو كە لەزیهنمدا جێگیر بوو وەك وێنەی بێ‌ تێگەشتن و دەلالەت و مانا.
بەردەوامە
روبەڕوو لەگەڵ سیاسەت وەك ژەهر
یەكەم تۆماری خەباتی سیاسی
پابەندی بەئیسلام و سەرئێشەیەكی نوێ‌
قەدەرێكی ئاڕاستەكراو
خاڵی جیاواز و ئیرادەی بەردەوامی
دنیای غەیبەت و قسەی شەرعیەت
ئاسۆی شەرعیەت و سەرەتای میحنەت
كەشفبوون و كۆچ
پەیوەندیەكی نوێ‌ و هەڵوێستی خۆڵەمێشی
سەركردەیەكی لەرزۆك
هەڵسەنگاندن و دوا وێسگە

...................................

( 2 )
روبەڕوو لەگەڵ سیاسەت وەك ژەهر:

مێردمناڵێكی پۆلی دووی ناوەندی بووم، تۆزە خۆشنووسیەك فیربووبووم، لەیادی دامەزراندنی یەكیەتی قوتابیان ولاوانی عێراقدا-حزبی بەعس- مامۆستای بیركاریی بانگی كردم بۆ قاعەی قوتابخانە ووتی: وەرە ئەم شیعارانە لەسەر ئەم كارتۆنانە بنووسە، لەبیرمە یەكێك لە شیعارەكان ئەم بەیتە شیعرەی "ئەحمەد موختار جاف" بوو:بخوێنن چونكە خوێندن بۆدیفاعی تیغی دوژمن.... هەمووئان و زەمانێ‌ عەینی قەڵغان وسوپەرتانە، شیعرەكە خۆی"دوژمنتانە"یە.
مامۆستایەكی تاڕادەیەك بالابەرزی موزەدری پێست سپی، هاتە قاعەكە و سەیرێكی كردم شیعارەكان دەنووسم بەعەرەبی ووتی: عافیە خلك زین، من الجماعە؟ مامۆستای بیركاری وەڵامیدایەوە، ووتی: ان شا‌ولله تكون، گالب موئدب و زكی، كەلەنووسینەكان بوومەوە، فەرمانبەرێكی قوتابخانەكە هاتبەدوامدا ووتی: لەئیدارە بانگت دەكەن، كەڕۆشتم ژورەكە تەنها ئەو مامۆستا عەرەبەی لێبوو كەناوی(فالح) بوو، بەكوردی ووتی: بەخێربێیت دانیشە، ڕاستەوڕاست مامۆستای بیركاری بەدوای مندا هاتەژورەوە، -من لەبەرئەوەی پێش چوونە قوتابخانە و لەدەوامی سەرەتایشدا لەحوجرە قورئانم خەتمكردبوو، كتیبی لوغەتنامەی احمدی و بەشی عیباداتی فتح القریب خوێندبوو، شتێك لەكلماتی عەرەبیەكە حاڵی دەبووم- فالح دەستی بەقسەكردن كرد و مامۆستای ماتماتیكیش تەرجەمەی دەكرد ووتی: كوڕم من دەزانم تۆ لەخێزانێكی جوتیاری كادحی زیرەكی، سەورەی بەعس لەپێناوی هەزارەهای وەك ئێوەدا هاتووە، بۆئەوەی تموحەكانتان بێنێتەدی پاشەڕۆژێكی باشتان هەبێت، دڵی خۆتان و خێزانەكانتان خۆشكەن، من وادەبینم تۆیەكێكی لەوانە، كەپێویستە سەورە خەمتبخوا، دەبێت تۆش لەپاڵ سەورەدابیت، لەگەڵ برادەران بیت-مەبەستی یەكیەتی قوتابیان- بوو،.....هتد.منیش جۆرێك لەشڵەژان و هەڵبزڕكانم تووشبوو، هەستم بە ئیحراجبوونێكی زۆركرد، مامۆستای بیركاری وەك فریادڕەس فریامكەوت، ووتی: ان شا الله من خۆم دوایی قسەی لەگەڵ دەكەم. دواتر هیچ قسە و باسێكی لەوبارەوە لەگەڵ نەكردم، چونكە دەیزانی وەك قوتابیەكی ئاسایی بێباك و بێخەبەر و ئاگانیم لەقوتابیان، بەڵكو زۆردژیانبووم و هەندێجاریش گاڵتەجاڕیم پێدەكردن، ئەوانیش هەڕەشەیان لێدەكردم كە قسەكانم دەگەیەننە بەرپرسی یەكیەتی قوتابیانی ناوەندیەكەمان. ئەوساڵەی پۆلی دووی ناوەندی مەعفوی عام بووم، مامۆستا "حافز ئەنوەر مائی" مدیری قوتابخانەكەمان بوو.


(یەكەم تۆماری خەباتی سیاسی)

پۆلەكانی خوێندنی ناوەندیم هاوكاتبوو لەگەڵ سەرەتاكانی دەركەوتنەوەی هێزی پێشمەرگە و دەستپێكردنەوەی خەباتی چەكداریی، پاش كارەساتی ڕێكەوتنی جەزائر( 6/ 3 /1975) و هەرەس پێهێنانی شۆرشی گەلی كورد، بەهەموو حەزو ئارەزوویەكی خۆرسكەوە سەرم بە هەوای نەتەوەایەتی گەرمبوو، لەپۆلی "سێی ناوەندی" ساڵی 1978 لە قوتابخانەی ناوەندی شارەزور، بەهۆی خۆپیشاندانێك لەدژی بەعەرەبی كردنی بابەتەكانی كۆمەڵایەتی(مێژوو، جوگرافیا، پەرەوەردەی نیشتمانی) لەڕێپێوانی ڕۆژی نیشمانی نەهێشتنی نەخوێندەوارییدا، لەناومەسیرەكەدا خۆپیشاندانێكی بچوكمان سازكرد، بەدەنگی بەرز دروشمی"ئێمە كەكوردین لەلامان وایە زمانی كوردی زۆربێهاوتایە، و تاگەشتە ئەی ڕەقیب، ئەو ڕۆژەی پێنج شەممە و جومعە بەسەرچوون، ڕۆژی شەممە هێزێكی ئەمنی هەڵەبجە ئابڵوقەی قوتابخانەكەمانیاندا، مامۆستایەكی عەرەبی ڕەشتاڵەی سمێڵا قایم بەناوی (عبدالهادی) هاتە پۆلەكەمان ناوەكانی خۆێندەوە و ووتی: وەرن بۆئیدارە، لەگەڵ(5) قوتابیتری هەمان پۆل و قوتابخانە لە 2/ 12 لە ناوقوتابخانەدا دەستگیركراین، پاش دوو سەعاتێك ڕەوانەی مدیریەتی ئەمنی سلێمانی كراین، ئەوكات بەرامبەر كارگەی جگەرەی سلێمانی بوو، بەچەندین واسیتە و دەستەوداوێبوونی كەسوكارمان، دوای بیست ڕۆژ ئازادكراین، ئەوكات لەعێراق ڕەشبگیری شیوعیەكان بوو، "ملازم محسن" شەوتابەیانی دەیانی كەسی تا نزیك مەرگ لەشیوعیەكان و لە ڕێكخستن و هەواداری حزبە سیاسیە كوردیەكان ئەشكەنجە دەدا، ئیرانیش لە گەرمەی شۆڕشی ئیسلامیدا بوو، ڕۆژانە هەواڵی خۆپیشاندانی شارەكان و كوشتار و تەقینەوە و پەیامەكانی ئیمام خومەینی دنیای بەخۆیەوە خەریك كردبوو.
لەڕۆژەكانی سەركەوتنی شۆڕشی ئیسلامیی ئیراندا شەو ڕۆژ موتابەعەی هەواڵەكانی شۆڕش و دواگۆڕانكاریەكانیم دەكرد، زۆركەیفم بەسەركەوتنی شۆڕش دەهات، تائەوڕادەی ئەگەر ئیمام خومەینی ئامۆزای باوكیشم بووایە هەرئەوەندەم خۆش لەسەركەوتنی دەهات؟؟
مێردمناڵێكی قسەڕەوان، گۆڤار و ڕۆژنامە و كتێبی شیعر و چیرۆك دەخوێنمەوە، ژمارەیەك هاوڕێی هەواداری كۆمەڵەی ڕەنجدەرانم لەدەورن، وەك سەردەستەیان دەردەكەوم، گوێ‌ لەقسەم دەگرن، بەو عەقڵا و ئاستەی ئەوكات لەپیاسە و چوونەدەرەوەمان بۆدەوربەری شار باسی كوردایەتی و جارجارەش باسی ماركسیەت زەرورەتی بۆشۆڕشی گەلەكەمان دەكەین، من بەمەسەلە ماركسیەكە قائیل نەدەبووم، دەچوومەوە سەر ئەسڵی مەسەلەی دین، خودا و خەلقی مرۆڤ و جیهان و...هتد، برادەرەكانم بەوەڕوبەڕوم دەبوونەوە، كە لەئیسلامدا خەباتی نەتەوایەتی نیە؟ باسی چینایەتی نیە؟ سیستمی ئابوریی و عەدالەتی كۆمەڵایەتی نیە؟ سەرەنجام وێسگەی گفتوگۆ دەگەشتە ئەو جێگەیەی هەموومان لەسەری كۆكبووین، هەركەسە و بیروباوەڕی خۆی گرنگ ئەوەیە پشتگیریی لەخەباتی ڕەوای گەلەكەمان بكەین.
ماوەیەكبوو لەنوێژ و ڕۆژوو تەوەللابووم، باوكی ڕەحمەتیم یەك دووجار بەدایكی ڕەحمەتیمی ووتبوو: ئەم كوڕە بۆ نوێژەكانی ناكات؟ خەریكی چیە؟ دایكیشم پەیامەكەی دەگەیاند و منیش دەمووت انشا اللە دەیكەم، دواجار باوكم -كەزۆری خۆشدەویستم، بەمناڵی قورئانی چاپ و بەرگ جوانی بۆدەكڕیم و كتێبی شیعری بۆ پەیدادەكردم لەوانە دیوانی مەولەوی كەنەمدەزانی بیخوێنمەوە، دەیووت ڕۆڵە لەبەرا حونجەی كە- پەتی مۆڵەتی نوێژنەكردنی منی كورتكردەوە و ڕوبەڕو پێی ووتم: ئەگەر نوێژ نەكەیت دەبێت لەم ماڵە بڕۆیت؟ منیش بەلێنم دایە، بەڵام
بەوخێراییەش دەستم نەدایە؟

تێبینی : ئەم یادەوەریە گێڕانەوەی ئەو ڕوداوانەیە کەتیایداژیاوم، وئەوکاروچالاکیانەیە ئەنجامم داون ، گوزارشت لەهیچ لایەن و کەسێک ناکات .